Łacińska nazwa kakaowca to Theobroma cacao, co oznacza „pokarm bogów”. Nadał ją szwedzki botanik Karol Linneusz w XVIII wieku.Natomiast słowo „czekolada” pochodzi od azteckiego słowa xocolatl, które oznaczało „gorzką wodę”, gdyż w swojej naturalnej formie kakao jest delikatnie kwaśne i cierpkie (pH w granicach od 5 do 5,6). Proces alkalizacji neutralizuje tę kwasowość, zwiększając jego pH do około 7-8; sprawia też, że staje się ciemniejsze (stąd określenie czarne kakao) i wpływa na jego walory smakowe.
Kakao prawdziwe o obniżonej zawartości tłuszczu w 100 gramach dostarcza ok. 303 kcal, 23,5 g białka, 10 g tłuszczu i 13 g węglowodanów. Ilość błonnika pokarmowego w kakao jest bardzo wysoka i wynosi 20-37 gramów na 100 g proszku kakaowego, w zależności od zawartości tłuszczu. (Kakao w swej naturalnej postaci zawiera sporo cennych tłuszczów, które w większości są usuwane podczas procesu obróbki).
Uwaga: kupne słodzone kakao dostarcza 6 razy więcej węglowodanów (ok. 78 g). Przy tym ilość cukru dodanego stanowi aż 95 procent (czyli ok. 15 łyżeczek cukru)!
Kakao jako roślina odżywcza i lecznicza
1. Źródło antyoksydantów
- Ziarna kakao zawierają dużo polifenoli (flawonoidów), które neutralizują wolne rodniki.
2. Wsparcie dla serca i krążenia
- Teobromina i magnez obecne w kakale:
- rozszerzają i uelastyczniają naczynia krwionośne,
- poprawiają przepływ krwi,
- regulują ciśnienie tętnicze.
3. Naturalny środek pobudzający
- Teobromina oraz niewielkie ilości kofeiny działają energetyzująco, wspierają koncentrację i poprawiają nastrój. (Kakao było dawniej stosowane jako napój wojowników oraz kapłanów dla zwiększenia ich wytrzymałości).
4. Wpływ na układ nerwowy i nastrój
- Kakao wspomaga produkcję serotoniny i dopaminy – hormonów szczęścia (antydepresant).
- Zawiera anandamid („cząsteczka szczęścia”), który daje uczucie relaksu.
5. Wspomaganie trawienia
- Dawniej napój kakaowy stosowano przy problemach żołądkowych. Skórka ziaren kakao zawiera cenny błonnik, który działa delikatnie przeczyszczającoi reguluje pracę jelit.
6. Źródło minerałów
- Kakao jest bogate w magnez, żelazo, chrom, cynk, mangan i potas – pierwiastki wspierające odporność, pracę mięśni i układu nerwowego. Niestety, ze względu na wysoką zawartość błonnika pokarmowego, składniki te nie są przyswajalne w przewodzie pokarmowym w 100 procentach, ale i tak działają znacznie lepiej niż syntetyczne suplementy.
7. Zastosowanie tradycyjne
- U Majów i Azteków kakao uważano za lekarstwo na zmęczenie, gorączkę, kaszel i anemię.
- W medycynie ludowej stosowano je również na poprawę libido i wzmocnienie organizmu.
8. Nowoczesne badania
- Współczesna fitoterapia potwierdza wpływ kakao na układ krążenia, nastrój, a nawet profilaktykę chorób neurodegeneracyjnych.
Jak jeść kakao i na co uważać?
- Dla większości osób 2–3 łyżeczki dziennie (ok. 10–15 g) to bezpieczna ilość, która daje korzyści zdrowotne, a jednocześnie nie obciąża organizmu.
- Czekolada gorzka (70% i więcej kakao) – zaleca się nie więcej niż 2–3 kostki dziennie (ok. 10–20 g). Większe ilości to już sporo tłuszczu i kalorii.
- Kakao zawiera oksalany, które w nadmiarze mogą sprzyjać kamicy nerkowej.
- Ze względu na obecność teobrominy i kofeiny zbyt duże ilości (zwłaszcza wieczorem) mogą powodować pobudzenie, bezsenność, przyspieszone bicie serca itp.
- U niektórych nadwrażliwych konsumentów kakao może wywołać np. alergię, zaparcie czy migrenę. U dzieci i osób wrażliwych najlepiej ograniczyć porcję do 1 łyżeczki proszku kakao lub małej kostki czekolady.
- Najzdrowsze efekty dają regularne, ale małe porcje – codziennie trochę kakao, a nie duża ilość jednorazowo.
srebrni.pl 